Futbolun Endüstrileşmesi Çerçevesinde Türkiye’deki Televizyon Futbolunun Eleştirel Ekonomi Politik Çözümlemesi
Öz
Çalışma, dünyada ve Türkiye’de büyük kitleler tarafından ilgiyle izlenilen ve özellikle 1990’lı yıllarla birlikte televizyonlaşan futbol olgusunun eleştirel ekonomi politik yaklaşım çerçevesinde incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, futbol endüstrisi ve medya arasındaki ilişkinin ekonomi politik olarak değerlendirilmesi hedeflenirken; Türkiye toplumunun futbol kültürü açısından nasıl şekillendiğinin de irdelenmesine önem verilmiştir. Bu amaç kapsamında, çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşme tekniği benimsenirken; elde edilen veriler tematik başlıklar altında çözümlenmiştir. Futbol içeriklerinin üretim aşamasında, futbol medyasında görev alan isimlerle ve bu alanda akademik çalışmalar yapan araştırmacılarla derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında görüşülen kişiler, futbola ilişkin akademik katkı sağlayan katılımcılar ve futbola ilişkin medya sektöründe uzmanlaşan katılımcılar olarak kategorileştirilmiştir. Belirtilen kategorilerde toplam 12 katılımcıyla yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Öte yandan, gerçekleştirilen görüşmelere ilişkin beş tematik başlığa ulaşılmıştır. Bu başlıklar; Türkiye’de futbol endüstrisinin gelişimi, Türkiye’de futbol yayıncılığının gelişimi ve futbolun metalaşması, Futbol tartışma programlarında içerik ve söylem, Futbolun yeni hali: Tekno-futbol, Futbolda yeni yayıncılık anlayışına doğru: Dijital futbol yayıncılığı olmuştur. Özetle, futbol yayıncılığının ilk dönemden günümüze metalaşma sürecine dikkat çeken katılımcılar, yayıncılık bağlamında, dijital medya ekonomisinde önemli yer tutan futbol içeriklerinin yeni yayın platformları açısından da irdelenmesini önemli görmüşlerdir.
Anahtar Kelimeler
Tam Metin:
PDFReferanslar
Adaklı, G. (2001). Yayıncılık alanında mülkiyet ve kontrol. B. Kejanlıoğlu, S. Çelenk, & G. Adaklı içinde, Medya Politikaları (s. 145-203). Ankara: İmge Kitabevi.
Akşar, T. (2005). Endüstriyel futbol. İstanbul: Literatürk.
Akşar, T. (2020). Endüstriyel futbolun en üst aşaması finansal futbol. İstanbul: Literatür Yayınları.
Akşar, T. (2023, 08 09). Tuğrul Akşar ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Altınsay, İ. (2023, 08 16). İbrahim Altınsay ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Arıkan, E. (2023, 08 03). Erdoğan Arıkan ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Bora, T. (2023, 08 02). Tanıl Bora ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Boyd-Barret, O. (2006). Ekonomi politik yaklaşım. L. Yaylagül içinde, Kitle iletişiminin ekonomi politiğ (s. 1-30). Ankara: Dalbaz Yayıncılık.
Brinkmann, S. (2014). Unstructured and semi-structured interviewing. P. Leavy içinde, The Oxford handbook of qualitative research (s. 277-300). Oxford: Oxford University Press.
Can, H. (2023, 08 11). Hakan Can ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Çetin, C. (2015). Spor iletişimi: Spor televizyon birlikteliği sattırıyor. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
Çil, S. (2023, 08 01). Süleyman Çil ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Dizdar, C. (2023, 08 10). Cem Dizdar ile yapılan derinlemesin görüşme. (M. A. Ünal , Röportaj Yapan)
Gökalp, E. (2005). Medya ve spor ya da spor/futbol medyası. Toplum ve Bilim Dergisi(103), 121-137.
Gümüşbıçak, M. (2023, 08 25). Melih Gümüşbıçak ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Gürbüz, S., & Şahin , F. (2018). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Geray, H. (2016). Toplumsal araştırmalarda nicel ve nitel yöntemlere giriş. Ankara: Ütopya Yayınevi.
Golding, P., & Murdock, G. (1997). Kültür, iletişim ve ekonomi politik. S. İrvan içinde, Medya, kültür, siyaset (s. 49-76). Ankara: Ark.
Grant, W. (2007). An analytical framework for a political economy of football. British Politics, 69-90.
Hawkins, J. (2017). Textual analysis. M. Allen içinde, The SAGE encyclopedia of communication research methods (s. 1753-1756). California: Sage Publications.
Hoehn, T., & Szymanski, S. (1999). The Americanization of European football. Economic Policy, 205-240.
Irak, D. (2023, 08 03). Dağhan Irak ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Kümbetoğlu, B. (2015). Soyolojide ve antropolojide niteliksel yöntem ve araştırma. İstanbul: Bağlam Yayıncılık.
Malcolm, D. (2007). Sport industry. G. Ritzer içinde, The blackwell encyclopedia of sociology (s. 1-4). London: Wiley.
McChesney, R. (2008). The political economy of media. Enduring issues, emerging dilemmas. New York: Monthly Review Press.
Mosco, V. (1996). The political economy of communication. London: Sage Publications of Illinois Press.
Pehlivan, A. (2023, 08 16). Alp Pehlivan ile gerçekleştirilen derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Real, M. (1998). MediaSport: Technology and the commodification of postmodern sport. L. Wenner içinde, Mediasport (s. 14-26). London: Routledge.
Sönmez , M. (2023, 08 02). Mustafa Sönmez ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
Szymanski, S. (2009). Playbooks and checkbooks. An introduction to the economicsof modern sports. Princeton: Princeton Universty Press.
Talimciler, A. (2001). Futbol maçlarının yayını ve kulüpler-federasyon-medya ilişkileri: Futbol-televizyon evliliğinde yeni dönem. B. Kejanlıoğlu, S. Çelenk, & G. Adaklı içinde, Medya politikaları (s. 269-316). Ankara: İmge Kitabevi.
Talimciler, A. (2023, 06 23). Ahmet Talimciler ile yapılan derinlemesine görüşme. (M. A. Ünal, Röportaj Yapan)
URL-1. (2024). https://tr.beinsports.com/haber/turk-futbolunda-tarihi-gun adresinden alındı
URL-2. (2024). https://www.trtspor.com.tr/haber/futbol/trendyol-super-lig/futbolda-yayin-ihalesi-sonuclandiiste-rakam-289514. . adresinden alındı
Wenner, L. (1998). Playing the media sport game. L. Wenner içinde, Mediasport (s. 3-13). London: Routledge.
Wittel, A. (2012). Digital Marx: Toward a political economy of distributed media. Triple C: Communication, Capitalism & Critique, 10(2), 313-333.
Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Refback'ler
- Şu halde refbacks yoktur.
Bu eser Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.